logo
Bireysel Başvuru Kararları Kullanıcı Kılavuzu English

(Sebiha Özlek ve diğerleri [1. B.], B. No: 2021/41034, 24/12/2025, § …)
Kararlar Bilgi Bankasında yayınlanan karar metni
editöryal düzeltmelere tabi tutulmuş olabilir.
   


 

 

 

 

TÜRKİYE CUMHURİYETİ

ANAYASA MAHKEMESİ

 

 

BİRİNCİ BÖLÜM

 

KARAR

 

SEBİHA ÖZLEK VE DİĞERLERİ BAŞVURUSU

(Başvuru Numarası: 2021/41034)

 

Karar Tarihi: 24/12/2025

 

BİRİNCİ BÖLÜM

 

KARAR

 

 

Başkan

:

Hasan Tahsin GÖKCAN

Üyeler

:

Yusuf Şevki HAKYEMEZ

 

 

Selahaddin MENTEŞ

 

 

İrfan FİDAN

 

 

Muhterem İNCE

Raportör

:

Olcay ÖZCAN

Başvurucular

:

Sebiha ÖZLEK ve diğerleri (bkz. ekli tablonun (B) sütunu)

Vekili

:

(bkz. Ekli tablonun (F) sütunu)

 

I. BAŞVURUNUN ÖZETİ

1. Başvuru; kamu kurumlarından olan alacağın değer kaybına uğratılması (veya uğratılarak ödenmesi) nedeniyle mülkiyet hakkının, yargı kararının icra edilmemesi nedeniyle kararın icrası hakkının ve yargılamanın uzun sürmesi nedeniyle de makul sürede yargılanma hakkının ihlal edildiği iddialarına ilişkindir.

2. Başvurucular, nihai hükmü farklı tarihlerde öğrenmiştir. Komisyon farklı tarihlerde verdiği kararlarla 2021/49615, 2022/2003, 2022/30029, 2022/46381 ve 2022/56610 sayılı dosyalarda makul sürede yargılanma hakkının ihlal edildiğine ilişkin şikâyeti başvuru yollarının tüketilmemesi nedeniyle kabul edilemez bulmuştur.

3. 2024/39436 sayılı dosyada başvuruculardan İbrahim Akkanat'ın 27/6/2024 tarihli bireysel başvuru tarihinden evvel 6/1/2023 tarihinde vefat ettiği anlaşılmıştır.

4. 2021/49615 sayılı dosyada başvuruculardan Hasan Öztaş başvuru tarihinden sonra 20/7/2023 tarihinde vefat etmiş, mirasçıları Pelin Ünal ve İlgen Öztaş tarafından katılma dilekçesi sunulmuştur. 2021/49615 sayılı dosyada başvuruculardan Fikriye Öztaş 26/8/2024 tarihinde vefat etmiştir. Mirasçıları, başvuruyu sürdürmek istediklerine ilişkin dilekçe sunmamıştır.

5. 2022/30029 sayılı dosyada başvuruculardan Musa Güleç 29/10/2024 tarihinde vefat etmiştir. Mirasçıları, başvuruyu sürdürmek istediklerine ilişkin dilekçe sunmamıştır.

6. 2022/56610 sayılı dosyada başvuruculardan Dudu Şennur Toğo 8/6/2024 tarihinde vefat etmiştir. Başvurucu Dudu Şennur Toğo'nun bireysel başvuruya konu dava dosyasına taraf olan müteveffa Selçuk Toğo'nun eşi olduğu ve diğer mirasçıların da başvurucu oldukları dikkate alındığında, başvurunun diğer mirasçılarca takip edildiği kabul edilmiştir.

7. 2023/16993 sayılı dosyada başvuruculardan Suzan Davas 6/7/2023, Osman Davas 12/3/2025 tarihinde vefat etmiştir. Mirasçıları Dilek Şahbaz, Riza Davas, Gaye Davas, Ozan Davas ve Beste Davas başvuruyu sürdürmek istediklerine ilişkin dilekçe sunmuş ve başvurucu olarak eklenmiştir.

8. 2023/96828 sayılı dosyada başvuruculardan Halittin Çolak 21/4/2025 tarihinde vefat etmiştir. Mirasçıları, başvuruyu sürdürmek istediklerine ilişkin dilekçe sunmamıştır.

9. 2024/10592 sayılı dosyada başvuruculardan Ummuhan Şen 28/3/2025 tarihinde vefat etmiştir. Mirasçıları, başvuruyu sürdürmek istediklerine ilişkin dilekçe sunmamıştır.

10. 2025/15308 sayılı dosyada başvuruculardan Nigar Can 31/10/2025 tarihinde vefat etmiştir. Mirasçıları, başvuruyu sürdürmek istediklerine ilişkin dilekçe sunmamıştır.

11. Komisyon, 2022/67345 sayılı dosyada adli yardım talebinin kabulüne ve başvurucu Nervet Demir'in yargılama giderlerini ödemekten geçici olarak muaf tutulmasını kararlaştırmıştır. Başvuruların kabul edilebilirlik ve esas incelemesinin Bölüm tarafından yapılmasına karar verilmiştir.

II. DEĞERLENDİRME

12. Ekli tablonun (A) sütununda yer alan başvuruların konu yönünden hukuki irtibat nedeniyle aynı sütunda bulunan 2021/41034 sayılı bireysel başvuru ile birleştirilmesine ve incelemenin 2021/41034 sayılı bireysel başvuru dosyası üzerinden sürdürülmesine karar verilmesi gerekir.

A. Başvurucu İbrahim Akkanat'ın İhlal İddiaları

13. 30/3/2011 tarihli ve 6216 sayılı Anayasa Mahkemesinin Kuruluşu ve Yargılama Usulleri Hakkında Kanun’un 51. maddesi ile Anayasa Mahkemesi İçtüzüğü'nün (İçtüzük) 83. maddesi gereği başvurucunun istismar edici, yanıltıcı ve benzeri nitelikteki davranışlarıyla bireysel başvuru hakkını açıkça kötüye kullandığının tespit edilmesi hâlinde başvuru reddedilir ve yargılama giderleri dışında ilgilinin 2.000 Türk lirasından fazla olmamak üzere disiplin para cezasıyla cezalandırılmasına karar verilir.

14. Anılan düzenlemelerde genel olarak bir hakkın öngörüldüğü amaç dışında ve başkalarını zarara sokacak şekilde kullanılmasının hukuk düzenince himaye edilmeyeceğini ifade eden hakkın kötüye kullanılmasının bireysel başvuru alanında özel olarak ele alındığı açıkça görülmüştür. Bu bağlamda bireysel başvuru usulünün amacına açıkça aykırı olan ve Anayasa Mahkemesinin başvuruyu gereği gibi değerlendirmesini engelleyen davranışların başvuru hakkının kötüye kullanılması olarak değerlendirilmesi mümkündür (S.Ö. [2. B.], B. No: 2013/7087, 18/9/2014, § 28; Mehmet Güven Ulusoy [GK], B. No: 2013/1013, 2/7/2015, § 31).

15. Bu kapsamda özellikle Anayasa Mahkemesini yanıltmak amacıyla gerçek olmayan maddi vakıalara dayanılması veya bu nitelikte bilgi ve belge sunulması, başvurunun değerlendirilmesi noktasında esaslı olan bir unsur hakkında bilgi verilmemesi, başvurunun değerlendirilmesi sürecinde vuku bulan ve söz konusu değerlendirmeyi etkileyecek nitelikte yeni ve önemli gelişmeler hakkında Anayasa Mahkemesinin bilgilendirilmemesi suretiyle başvuru hakkında doğru bir kanaat oluşturulmasının engellenmesi, medeni ve meşru eleştiri sınırları saklı kalmak kaydıyla bireysel başvuru amacıyla bağdaşmayacak surette hakaret, tehdit veya tahrik edici bir üslup kullanılması, söz konusu başvuru yolu kapsamında ihlalin tespiti ile ihlal ve sonuçlarının ortadan kaldırılmasına ilişkin amaçla bağdaşmayacak surette içeriksiz bir başvuruda bulunulması durumunda başvuru hakkının kötüye kullanıldığı kabul edilebilecektir (S.Ö., § 29; Mehmet Güven Ulusoy, § 32; Osman Sandıkçı [1. B.], B. No: 2013/6297, 10/3/2016; Selman Kapan ve diğerleri [1. B.], B. No: 2013/7302, 20/4/2016).

16. Başvurucu İbrahim Akkanat 6/1/2023 tarihinde vefat etmiştir. Buna rağmen Av. Özgür Eray Taş 27/6/2024 tarihinde İbrahim Akkanat'ın anayasal haklarının ihlal edildiği iddiasıyla bireysel başvuru yapmış, başvuru formunda da İbrahim Akkanat'ın ölümünden bahsetmemiştir.

17. Kamu gücü tarafından hakkı ihlal edilen kişinin bireysel başvuru yapmadan önce ölmesi durumunda ölen kişi adına bir başkası tarafından bireysel başvuru yapma imkânı bulunmamaktadır (Abdurrehman Uray [2. B.], B. No: 2013/6140, 5/11/2014, § 30).

18. Açıklanan gerekçelerle başvuru tarihinden önce vefat eden başvurucu adına vekâlet ilişkisi sona ermiş olan avukat tarafından yapılan bireysel başvurunun başvuru hakkının kötüye kullanılması nedeniyle reddine karar verilmesi gerekir.

19. Bu durumda Av. Özgür Eray Taş hakkında Anayasa Mahkemesini yanıltıcı nitelikte başvuru yapması nedeniyle 6216 sayılı Kanun'un 51. maddesi ve İçtüzük’ün 83. maddesi uyarınca takdiren 2.000 TL disiplin para cezasına hükmedilmesi gerekir.

B. Başvurucular Nigar Can, Ummuhan Şen, Halittin Çolak, Fikriye Öztaş ve Musa Güleç'in İhlal İddiaları

20. Anayasa Mahkemesi Abdurrahman Beycur ve diğerleri [GK] (B. No: 2023/76490, 31/7/2025) kararında başvurucunun bireysel başvuru tarihinden sonra vefat etmesi hâlinde bireysel başvurudan haberi olmayan mirasçılarının hak kaybına uğramaması için yapılması gerekenler hususunda genel ilkeleri belirlemiştir. Bu çerçevede Anayasa Mahkemesi; mirasçıların hak kaybına uğramalarını engellemek, bireysel başvuruların neticelendirilmesini sağlamak gerekliliğini birlikte karşılayabilecek bir yol olarak 30/3/2011 tarihli ve 6216 sayılı Anayasa Mahkemesinin Kuruluşu ve Yargılama Usulleri Hakkında Kanun'un 49. maddesinin (7) numaralı fıkrası ile İçtüzüğün 84. maddesinin verdiği yetkiyle 6/1/1982 tarihli ve 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu’nun 26. maddesinin başvuru tarihinden sonra ölüm hâli için de uygulanabileceği kanaatine varmıştır. Anılan kararda Anayasa Mahkemesi, başvurucunun bireysel başvuru tarihinden sonra ölmesi hâlinde bu kişi yönünden başvurunun işlemden kaldırılmasına karar verilmesinin uygun olacağı sonucuna ulaşmıştır. Bunun yanında vefat etmiş olan başvurucunun mirasçısı olduğunu bilgi ve belgeleriyle ispat eden kişilerin ise makul bir süre içinde bireysel başvuruyu takip etme iradesini ortaya koymaları hâlinde -mirasçıların menfaatlerinin bulunup bulunmadığını da gözeterek- başvurunun incelenmesine devam edilebileceğini belirtmiştir. Bu kapsamda bireysel başvuru yapıldıktan sonra ölen bir başvurucunun mirasçılarının başvuruyu devam ettirme yönündeki taleplerini Anayasa Mahkemesine iletme yükümlülüğünün kendileri üzerinde olduğu kaydedilmelidir. Öte yandan Anayasa’nın uygulanması ve yorumlanması veya temel hakların kapsamının ve sınırlarının belirlenmesi ya da insan haklarına saygının gerekli kıldığı hâllerde başvurucunun bireysel başvuru tarihinden sonra ölmesi durumunda dahi başvurunun incelenmeye devam edilebileceği vurgulanmalıdır. Somut başvuruda da anılan kararda açıklanan ilkelerden ve ulaşılan sonuçtan ayrılmayı gerektiren bir durum bulunmamaktadır.

21. Açıklanan gerekçelerle başvurucular Nigar Can, Ummuhan Şen, Halittin Çolak, Fikriye Öztaş ve Musa Güleç yönünden başvurunun işlemden kaldırılmasına karar verilmesi gerekir.

C. Diğer Başvurucuların İhlal İddiaları

1. Adil Yargılanma Hakkının İhlal Edildiğine İlişkin İddia

a. Başvurucular Sebiha Özlek, Şenel Çelik, Bayram Gündüz, Coşkun Gündüz, Eda Çınar, Eray Gündüz, Fikriye Ceylan, Medine Gündüz, Mehmet Gündüz, Mevlüt Gündüz, Mevlüt Can Gündüz, Mustafa Gündüz, Nur Kılıç, Tülay Gündüz,Nervet Demir, Pınar İnan Enç, Saime İnan, Zeynep Günay, Ayşe Kasapoğlu, Fatma Akal, Hasan Ömer Turan, Havva Turan, Muhammet Ali Turan , Necla Kozluca, Tahir Turan, Dilek Şahbaz, Riza Davas, Beste Davas, Gaye Davas, Ozan Davas, Veysi Akdemir,Fatma Gevrekoğlu, Ali Özkan, Gönül Aşık, İlhami Özkan, Ümit Özkan, Yaşar Özdemir, Zeki Özdemir, Hasan Ceylan,Oytun Manav, Hacer Uzuner, Hüseyin Aktaş, Yasemin Önalır, Necmettin Arda,Enver Özbay, Mustafa Karakuş, Esra Yavuzyiğit, Ercüment Bilgiç, İsmail Eyüpoğlu, Mustafa Çerçi, Mustafa Ergül, Bülent Bağcı, Güleser Bağcı, Nilifer Bağcı, Serpil Rajabıyan, Şahin Bağcı, Ayşe Çıvkın, Emre Zert, Emrullah Zert, Fatma Sarı, Hasan Zert, Hüseyin Şen, Hüseyin Zert, Mehmet Çıvkın ve Devrim Ertaş'ın Makul Sürede Yargılanma Hakkının İhlal Edildiğine İlişkin İddia

22. Anayasa Mahkemesi, olay ve olguları somut başvuru ile benzer nitelikte olan Veysi Ado [GK] (B. No: 2022/100837, 27/4/2023) ve Ahmet Kartalkuş [2. B.] (B. No: 2019/39635, 19/3/2024.) kararlarında uygulanacak anayasal ilkeleri belirlemiştir. Buna göre makul sürede yargılanma hakkının ihlal edildiğine ilişkin iddialar yönünden öncelikle Tazminat Komisyonuna başvuru yolunun tüketilmesi gerekir. Somut başvuruda, anılan kararda açıklanan ilkelerden ve ulaşılan sonuçtan ayrılmayı gerektiren bir durum bulunmamaktadır. Dolayısıyla makul sürede yargılanma hakkının ihlal edildiğine ilişkin iddia yönünden başvurunun bu kısmının başvuru yollarının tüketilmemesi nedeniyle kabul edilemez olduğuna karar verilmesi gerekir.

b. Başvurucular Ahmet Erver, Derya Berber, Fatma Döner, Güllü Turani, Hadiye Gülmez, Hafize Cıbır, Hülya Bahçeçi, Mehmet Atan, Meryem Oruç, Metin Atan, Mustafa Erver, Şerif Erver, Yasin Turani ve Erdem Erver'in Makul Sürede Yargılanma Hakkının İhlal Edildiğine İlişkin İddia

23. 6216 sayılı Kanun'un 47. maddesinin (5) numaralı fıkrası gereği bireysel başvurunun başvuru yollarının tüketildiği, başvuru yolu öngörülmemiş ise ihlalin öğrenildiği tarihten itibaren otuz gün içinde yapılması gerekir. Ahmet Sağlam [2. B.], (B. No: 2013/3351, 18/9/2013, § 27) ve Erendiz Önal [1. B.], (B. No: 2014/1133, 30/6/2014, §§ 24-34) kararları da bu yöndedir.

24. Somut olayda nihai karar 17/7/2024 tarihinde öğrenilmiş, bireysel başvuru formunda başvurucular tarafından makul sürede yargılanma hakkının ihlal edildiğine ilişkin bir iddia ileri sürülmemiştir. Başvurucular, ilk kez 18/8/2025 tarihli dilekçeleri ile makul sürede yargılanma haklarının da ihlal edildiğini iddia etmiştir. Adalet Bakanlığı tarafından verilen cevapta ödemenin 1/10/2024 tarihinde yapıldığı belirtilmiştir. Başvurucular, ödemenin yapılmadığına ilişkin bir itiraz ileri sürmemiştir. Dolayısıyla makul sürede yargılanma hakkının ihlal edildiğine ilişkin şikâyetin nihai kararın öğrenildiği ve ödemenin yapıldığı tarihten itibaren otuz günlük başvuru süresi geçtikten sonra yapıldığı anlaşılmıştır. Bu nedenle başvurunun bu kısmının süre aşımı nedeniyle kabul edilemez olduğuna karar verilmesi gerekir.

c. Başvurucular Sebiha Özlek, Ayşe Kasapoğlu, Fatma Akal, Hasan Ömer Turan, Havva Turan, Muhammet Ali Turan, Necla Kozluca, Tahir Turan, Dilek Şahbaz, Riza Davas, Beste Davas, Gaye Davas ve Ozan Davas'ın Kararın İcrası Hakkının İhlal Edildiğine İlişkin İddia

25. Anayasa Mahkemesi; Veysi Ado kararında, 9/1/2013 tarihli ve 6384 sayılı Tazminat Komisyonunun Görevleri İle Çalışma Usul Ve Esasları Hakkında Kanun'un geçici 2. maddesinde ve 28/3/2023 tarihli ve 7445 sayılı Kanun'un 40. maddesi ile yapılan değişikliğe göre 9/3/2023 tarihi (bu tarih dâhil) itibarıyla derdest olan, yargılamaların makul sürede sonuçlandırılmadığı iddialarıyla yapılan başvurulara ilişkin olarak Tazminat Komisyonuna başvuru yolu tüketilmeden yapılan başvurunun incelenmesinin bireysel başvurunun ikincil niteliği ile bağdaşmayacağı neticesine varmıştır. Aynı maddeye göre anılan tarih itibarıyla derdest olan mahkeme kararlarının geç veya eksik icra edildiği ya da hiç icra edilmediği iddiasıyla yapılan başvuruların da Tazminat Komisyonunca incelenebilmesi mümkün kılınmıştır. Bu durumda yargı kararının geç veya eksik icra edildiği ya da hiç icra edilmediği iddiasını içeren somut başvuru yönünden de aynı sonuca varılması gerekir (Hamdullah Gürleyik [1. B.], B. No: 2019/1554, 16/11/2023, § 26).

26. Açıklanan gerekçelerle başvurunun bu kısmının başvuru yollarının tüketilmemesi nedeniyle kabul edilemez olduğuna karar verilmesi gerekir.

d. Başvurucular Aysel Kenar, Ayşe Özkul, Erhan Özkul, Erol Özkul, İsmet Özkul, Mustafa Özkul, Namigar Aykaç, Pınar İnan Enç, Saime İnan, Zeynep Günay, Zekeriya Eyüpoğlu, Seher Şaşmaz, Ali Öztaş, Cumali Uçar, Çiğdem Aydın, Filiz Tanış, Hayrunnusa Öztaş, Hüsniye Eraydın, İbrahim Öztaş, Meral Öztaş, Sami Öztaş, Selver Özsaraç, Sıdıka Öztaş, Şahika Öztaş, Şahin Öztaş, Yasemin Alptekin, Yüksel Durukan, Pelin Ünal, İlgen Öztaş, Ali Karmutoğlu, Asaf Özbelli, Ayşe Müge Erdem, Fuat Toğo, Leyla Asutay,Meserret Taze, Sedat Tütüncü, Seher Toğo, Serdağ Yurtkuran, Servet Serkan Asutay, Yahya Kemal Asutay, Ziya Yaroğlu ve Şenel Çelik'in Kararın İcrası Hakkının İhlal Edildiğine İlişkin İddia

27. İçtüzüğün 80. maddesi şöyledir:

 “(1) Bölümler ya da komisyonlarca yargılamanın her aşamasında aşağıdaki hallerde düşme kararı verilebilir:

ç) Bölümler ya da Komisyonlarca saptanan herhangi bir başka gerekçeden ötürü, başvurunun incelenmesinin sürdürülmesini haklı kılan bir neden görülmemesi.

 (2) Bölümler ya da Komisyonlar; yukarıdaki fıkrada belirtilen nitelikteki bir başvuruyu, Anayasanın uygulanması ve yorumlanması veya temel hakların kapsamının ve sınırlarının belirlenmesi ya da insan haklarına saygının gerekli kıldığı hâllerde incelemeye devam edebilir.”

28. Bireysel başvuru tarihinden sonra başvuruculara ödeme yapıldığı anlaşılmaktadır. Başvurucular, bedelin kısmen ödendiğine ilişkin bir savunmada da bulunmamıştır. Dolayısıyla başvurunun bu kısmının incelenmesinin sürdürülmesini haklı kılan bir nedenin kalmadığı anlaşılmıştır. Öte yandan somut olayda İçtüzüğün 80. maddesinin (2) numaralı fıkrasında öngörülen başvurunun incelenmesini gerekli kılan istisnai koşulların da bulunmadığı değerlendirilmiştir.

29. Açıklanan gerekçelerle başvurunun bu kısmının incelemenin sürdürülmesini haklı kılan bir nedenin kalmadığı anlaşıldığından İçtüzüğün 80. maddesinin (1) numaralı fıkrasının (ç) bendi gereğince başvurunun bu kısmının düşmesine karar verilmesi gerekir.

e. Başvurucular Ahmet Erver, Derya Berber, Fatma Döner, Güllü Turani, Hadiye Gülmez, Hafize Cıbır, Hülya Bahçeçi, Mehmet Atan, Meryem Oruç, Metin Atan, Mustafa Erver, Şerif Erver, Yasin Turani, Erdem Erver ve Ercüment Bilgiç'in Kararın İcrası Hakkının İhlal Edildiğine İlişkin İddia

30. Başvuru hakkının kötüye kullanılmasına ilişkin değerlendirmeler için bkz. §§ 15-21.

31. Somut olayda, bireysel başvuru tarihinden sonra bedelin ödendiği ve bu konuda Anayasa Mahkemesine bilgi verilmediği anlaşılmıştır.

32. Açıklanan gerekçelerle başvurunun değerlendirilmesi noktasında esaslı olan bir unsur hakkında bilgi verilmediği, bu süreçte vuku bulan ve söz konusu değerlendirmeyi etkileyecek nitelikte yeni ve önemli gelişmelerle ilgili olarak Anayasa Mahkemesinin bilgilendirilmemesi suretiyle başvuru hakkında doğru bir kanaat oluşturulmasının engellendiği anlaşıldığından başvurunun bu kısmının başvuru hakkının kötüye kullanımı nedeniyle reddine karar verilmesi gerekir.

33. Başvurunun mahiyeti gözetildiğinde 6216 sayılı Kanun'un 51. maddesi ve İçtüzüğün 83. maddesi uyarınca disiplin para cezasına hükmedilmesine gerek görülmemiştir.

2. Mülkiyet Hakkının İhlal Edildiğine İlişkin İddia

a. Başvuruculardan Bilal Filizfidanoğlu Yönünden Yargılama Giderinin Değer Kaybına Uğradığına İlişkin İddia

34. 6216 sayılı Kanun’un 46. maddesine göre Anayasa Mahkemesine bireysel başvuruda bulunulması için başvuruya konu edilen ve ihlale yol açtığı ileri sürülen kamusal eylem veya işlemden başvurucunun kişisel olarak ve doğrudan etkilenmiş olması gerekir (Onur Doğanay [2. B.], B. No: 2013/1977, 9/1/2014, §§ 42-45).

35. Yargılama sırasında davacı M.İ.den 29/5/2015 tarihinde alınan 27,70 TL peşin harç ve 19/4/2016 tarihinde alınan 2.080,56 TL tamamlama harcının karar kesinleştikten sonra istek hâlinde davacıya iadesine karar verilmiştir. Başvurucu Bilal Filizfidanoğlu ise yargılama sırasında temlik alan sıfatıyla davaya katılmış; mahkemece hüküm altına alınan bedelin başvurucuya ödenmesine, harç ve vekâlet ücretinin ise davacıya ödenmesine karar verilmiştir. Bu karar başvurucu tarafından temyiz edilmeksizin kesinleşmiştir. Dolayısıyla başvurucu harcın kendisine ödenmesi gerektiğine ilişkin bir iddiayı yargılama mercileri önünde ileri sürmediğinden harcın davacı M.İ.ye ödenmesi gerektiği hususu kesinleşmiştir. Bu nedenle başvurucunun yargılama sırasında alınan harçlar yönünden mağdur sıfatının bulunmadığı sonucuna ulaşılmıştır.

36. Açıklanan gerekçelerle başvurunun bu kısmının diğer kabul edilebilirlik koşulları yönünden incelenmeksizin kişi bakımından yetkisizlik nedeniyle kabul edilemez olduğuna karar verilmesi gerekir.

b. Bedelin Değer Kaybına Uğradığına İlişkin İddia

37. Başvurucular hüküm altına alınan bedelin enflasyon karşısında değer kaybına uğradığından yakınmıştır.

38. Anayasa Mahkemesi, kamu kurumlarından olan çeşitli para alacaklarının enflasyon karşısında değer kaybına uğratılmasına (veya uğratılarak ödenmesine) ilişkin şikâyetleri inceleyerek uygulanacak anayasal ilkeleri belirlemiştir. Bu çerçevede kamu makamlarından olan alacakların enflasyon karşısında önemli ölçüde değer kaybına uğratılmasının (veya uğratılarak ödenmesinin) başvuruculara şahsi olarak aşırı ve olağan dışı külfet yüklediğini belirterek mülkiyet hakkının ihlal edildiği sonucuna ulaşmıştır (bir sosyal güvenlik ödemesi yönünden bkz. Ferda Yeşiltepe [GK], B. No: 2014/7621, 25/7/2017; ihale alacağı yönünden bkz. ANO İnşaat ve Ticaret Ltd. Şti. [GK], B. No: 2014/2267, 21/12/2017; vergi iadesi alacağı yönünden bkz. Akel Gıda San. ve Tic. A.Ş., [2. B.], B. No: 2013/28, 25/2/2015; deprem nedeniyle tazminat yönünden bkz. Abdulhalim Bozboğa [1. B.], B. No: 2013/6880, 23/3/2016; Yıldız Korkut [2. B.], B. No: 2016/8532, 9/5/2019; açığa alınan memurun maaş farklarının iadesi yönünden bkz. Vildan Utku Atalay [1. B.], B. No: 2015/4812, 7/2/2019).

39. Somut başvuruda da anılan kararlarda açıklanan ilkelerden ve ulaşılan sonuçtan ayrılmayı gerektiren bir durum bulunmamaktadır. Açıklanan gerekçelerle başvurucular İbrahim Akkanat, Nigar Can, Ummuhan Şen, Halittin Çolak, Fikriye Öztaş ve Musa Güleç dışındaki başvurucuların Anayasa’nın 35. maddesinde güvence altına alınan mülkiyet hakkının ihlal edildiğine karar verilmesi gerekir.

III. GİDERİM

40. Başvurucular; ihlalin tespiti, yeniden yargılama yapılması, maddi ve manevi tazminat ödenmesi talebinde bulunmuştur. Başvurucular İbrahim Akkanat, Nigar Can, Ummuhan Şen, Halittin Çolak, Fikriye Öztaş ve Musa Güleç dışındaki başvurucular yönünden bedelin enflasyon karşısında değer kaybına uğratılması nedeniyle tespit edilen mülkiyet hakkı ihlalinin sonuçlarının ortadan kaldırılması için yeniden yargılama yapılmasında hukuki yarar bulunmaktadır. Bu kapsamda kararın gönderildiği yargı mercilerinin yapması gereken iş, yeniden yargılama işlemlerini başlatmak ve Anayasa Mahkemesini ihlal sonucuna ulaştıran nedenleri gideren, ihlal kararında belirtilen ilkelere uygun yeni karar vermektir (Mehmet Doğan [GK], B. No: 2014/8875, 7/6/2018, §§ 54-60; Aligül Alkaya ve diğerleri (2) [1. B.], B. No: 2016/12506, 7/11/2019, §§ 53-60, 66; Kadri Enis Berberoğlu (3) [GK], B. No: 2020/32949, 21/1/2021, §§ 93-100). İhlalin ve sonuçlarının ortadan kaldırılması için yeniden yargılama yapılmasının yeterli bir giderim sağlayacağı anlaşıldığından tazminat taleplerinin reddine karar verilmesi gerekir.

IV. HÜKÜM

Açıklanan gerekçelerle;

A. Ekli listenin (A) sütunundaki başvuruların 2021/41034 sayılı bireysel başvuru dosyası ile BİRLEŞTİRİLMESİNE,

B. 1. Başvurucu İbrahim Akkanat yönünden başvurunun başvuru hakkının kötüye kullanımı nedeniyle REDDİNE,

2. 6216 sayılı Kanun'un 51. maddesi ve İçtüzüğün 83. maddesi uyarınca Av. Özgür Eray Taş'ın 2.000 TL disiplin para cezası ile CEZALANDIRILMASINA,

C. Başvurucular Nigar Can, Ummuhan Şen, Halittin Çolak, Fikriye Öztaş ve Musa Güleç yönünden başvurunun İŞLEMDEN KALDIRILMASINA,

D. Başvurucular Aysel Kenar, Ayşe Özkul, Erhan Özkul, Erol Özkul, İsmet Özkul, Mustafa Özkul, Namigar Aykaç, Pınar İnan Enç, Saime İnan, Zeynep Günay, Zekeriya Eyüpoğlu, Seher Şaşmaz, Ali Öztaş, Cumali Uçar, Çiğdem Aydın, Filiz Tanış, Hayrunnusa Öztaş, Hüsniye Eraydın, İbrahim Öztaş, Meral Öztaş, Sami Öztaş, Selver Özsaraç, Sıdıka Öztaş, Şahika Öztaş, Şahin Öztaş, Yasemin Alptekin, Yüksel Durukan, Pelin Ünal, İlgen Öztaş, Ali Karmutoğlu, Asaf Özbelli, Ayşe Müge Erdem, Fuat Toğo, Leyla Asutay, Meserret Taze,Sedat Tütüncü, Seher Toğo, Serdağ Yurtkuran, Servet Serkan Asutay, Yahya Kemal Asutay, Ziya Yaroğlu ve Şenel Çelik'in kararın icrası hakkının ihlal edildiğine ilişkin iddia yönünden başvurunun DÜŞMESİNE,

E. Başvurucular Ahmet Erver, Derya Berber, Fatma Döner, Güllü Turani, Hadiye Gülmez, Hafize Cıbır, Hülya Bahçeçi, Mehmet Atan, Meryem Oruç, Metin Atan, Mustafa Erver, Şerif Erver, Yasin Turani, Erdem Erver ve Ercüment Bilgiç'in kararın icrası hakkının ihlal edildiğine ilişkin iddia yönünden başvurunun başvuru hakkının kötüye kullanımı nedeniyle REDDİNE,

F. 1. Başvurucular Sebiha Özlek, Şenel Çelik, Bayram Gündüz, Coşkun Gündüz, Eda Çınar, Eray Gündüz, Fikriye Ceylan, Medine Gündüz, Mehmet Gündüz, Mevlüt Gündüz, Mevlüt Can Gündüz, Mustafa Gündüz, Nur Kılıç, Tülay Gündüz, Nervet Demir, Pınar İnan Enç, Saime İnan, Zeynep Günay, Ayşe Kasapoğlu, Fatma Akal, Hasan Ömer Turan, Havva Turan, Muhammet Ali Turan , Necla Kozluca, Tahir Turan, Dilek Şahbaz, Riza Davas, Beste Davas, Gaye Davas, Ozan Davas, Veysi Akdemir, Fatma Gevrekoğlu, Ali Özkan, Gönül Aşık, İlhami Özkan, Ümit Özkan, Yaşar Özdemir, Zeki Özdemir, Hasan Ceylan, Oytun Manav, Hacer Uzuner, Hüseyin Aktaş, Yasemin Önalır, Necmettin Arda, Enver Özbay, Mustafa Karakuş, Esra Yavuzyiğit, Ercüment Bilgiç, İsmail Eyüpoğlu, Mustafa Çerçi, Mustafa Ergül, Bülent Bağcı, Güleser Bağcı, Nilifer Bağcı, Serpil Rajabıyan, Şahin Bağcı, Ayşe Çıvkın, Emre Zert, Emrullah Zert, Fatma Sarı, Hasan Zert, Hüseyin Şen, Hüseyin Zert, Mehmet Çıvkın ve Devrim Ertaş'ın makul sürede yargılanma hakkının ihlal edildiğine ilişkin iddialarının başvuru yollarının tüketilmemesi nedeniyle KABUL EDİLEMEZ OLDUĞUNA,

2. Başvurucular Ahmet Erver, Derya Berber, Fatma Döner, Güllü Turani, Hadiye Gülmez, Hafize Cıbır, Hülya Bahçeçi, Mehmet Atan, Meryem Oruç, Metin Atan, Mustafa Erver, Şerif Erver, Yasin Turani ve Erdem Erver'in makul sürede yargılanma hakkının ihlal edildiğine ilişkin iddialarının süre aşımı nedeniyle KABUL EDİLEMEZ OLDUĞUNA,

3. Başvurucular Sebiha Özlek, Ayşe Kasapoğlu, Fatma Akal, Hasan Ömer Turan, Havva Turan, Muhammet Ali Turan, Necla Kozluca, Tahir Turan, Dilek Şahbaz, Riza Davas, Beste Davas, Gaye Davas ve Ozan Davas'ın kararın icrası hakkının ihlal edildiğine ilişkin iddialarının başvuru yollarının tüketilmemesi nedeniyle KABUL EDİLEMEZ OLDUĞUNA,

4. Başvurucu Bilal Filizfidanoğlu'nun yargılama giderinin değer kaybına uğratılması nedeniyle mülkiyet hakkının ihlal edildiğine ilişkin iddiasının kişi bakımından yetkisizlik nedeniyle KABUL EDİLEMEZ OLDUĞUNA,

5. Başvurucular İbrahim Akkanat, Nigar Can, Ummuhan Şen, Halittin Çolak, Fikriye Öztaş ve Musa Güleç dışındaki başvurucuların bedelin değer kaybına uğratılması nedeniyle mülkiyet hakkının ihlal edildiğine ilişkin iddialarının KABUL EDİLEBİLİR OLDUĞUNA,

G. Anayasa’nın 35. maddesinde güvence altına alınan mülkiyet hakkının başvurucular İbrahim Akkanat, Nigar Can, Ummuhan Şen, Halittin Çolak, Fikriye Öztaş ve Musa Güleç dışındaki bütün başvurucular yönünden bedelin değer kaybına uğratılması nedeniyle İHLAL EDİLDİĞİNE,

H. Kararın bir örneğinin başvurucular İbrahim Akkanat, Nigar Can, Ummuhan Şen, Halittin Çolak, Fikriye Öztaş ve Musa Güleç dışındaki başvurucular yönünden mülkiyet hakkının ihlalinin sonuçlarının ortadan kaldırılması için yeniden yargılama yapılmak üzere ekli tablonun (C) sütununda yer verilen mahkemelere GÖNDERİLMESİNE,

İ. Başvurucuların tazminat taleplerinin REDDİNE,

J. Ekli tablonun (D) sütununda yer verilen harçların tabloda gösterildiği şekliyle başvurucular İbrahim Akkanat, Nigar Can, Ummuhan Şen, Halittin Çolak, Fikriye Öztaş ve Musa Güleç dışındaki başvuruculara ÖDENMESİNE,

K. Ekli tablonun (E) sütununda yer verilen vekâlet ücretlerinin tabloda gösterildiği şekliyle başvurucular İbrahim Akkanat, Nigar Can, Ummuhan Şen, Halittin Çolak, Fikriye Öztaş ve Musa Güleç dışındaki başvuruculara ÖDENMESİNE,

L. Ödemelerin kararın tebliğini takiben başvurucuların Hazine ve Maliye Bakanlığına başvuru tarihinden itibaren dört ay içinde yapılmasına, ödemede gecikme olması hâlinde bu sürenin sona erdiği tarihten ödeme tarihine kadar geçen süre için yasal faiz UYGULANMASINA,

M. Kararın bir örneğinin Adalet Bakanlığına GÖNDERİLMESİNE 24/12/2025 tarihinde OYBİRLİĞİYLE karar verildi.

I. KARAR KİMLİK BİLGİLERİ

Kararı Veren Birim Birinci Bölüm
Karar Türü (Başvuru Sonucu) Esas (İhlal)
Künye
(Sebiha Özlek ve diğerleri [1. B.], B. No: 2021/41034, 24/12/2025, § …)
   
Başvuru Adı SEBİHA ÖZLEK VE DİĞERLERİ
Başvuru No 2021/41034
Başvuru Tarihi 6/8/2021
Karar Tarihi 24/12/2025
Birleşen Başvurular 2021/49615, 2022/56610, 2022/2003, 2023/102575, 2023/102570, 2022/47509, 2022/54783, 2022/54794, 2022/64576, 2022/49377, 2022/52109, 2022/58605, 2023/54167, 2024/39436, 2023/56346, 2024/62099, 2023/65790, 2023/65834, 2023/70996, 2023/71043, 2023/71049, 2023/71051, 2023/95211, 2024/28854, 2022/46381, 2022/30029, 2022/67345, 2022/95179, 2023/2136, 2023/16993, 2023/22967, 2023/31274, 2023/47389, 2023/52808, 2023/53117, 2023/53161, 2023/56078, 2023/95664, 2023/96828, 2023/108165, 2024/10592, 2024/10945, 2024/12175, 2024/15121, 2024/42747, 2024/48229, 2025/15308

II. BAŞVURU KONUSU


Başvuru, kamu kurumlarından olan alacağın değer kaybına uğratılması (veya uğratılarak ödenmesi) nedeniyle mülkiyet hakkının, yargı kararının icra edilmemesi nedeniyle kararın icrası hakkının ve yargılamanın uzun sürmesi nedeniyle de makul sürede yargılanma hakkının ihlal edildiği iddialarına ilişkindir.

III. İNCELEME SONUÇLARI


Hak Müdahale İddiası Sonuç Giderim
Mülkiyet hakkı Kamulaştırmada değer kaybı Başvurunun Reddi
İşlemden Kaldırılma
Adil yargılanma hakkı (Medeni Hak ve Yükümlülükler) Mahkemeye erişim hakkı (hukuk) Başvuru Yollarının Tüketilmemesi
Makul sürede yargılanma hakkı (hukuk) Başvuru Yollarının Tüketilmemesi
Süre Aşımı
Mülkiyet hakkı Kamulaştırmada değer kaybı Kişi Bakımından Yetkisizlik
İhlal Yeniden yargılama
  • pdf
  • udf
  • word
  • whatsapp
  • yazdir
T.C. Anayasa Mahkemesi